Ontdek Lissewege: Bedevaartkerk en prachtige kunstwerken

GESCHIEDENIS

In 1027 is voor het eerst melding gemaakt van “Lissewega”. De eigennaam is “Liss” en “wega” komt van “wegha”, dat huis betekent.

Een legende ligt aan de basis van het bedevaartsoord. Eind 12e eeuw vinden vissers, afkomstig van Koudekerke, het huidige Heist aan Zee, in Lisputwege een houten beeld van Maria in de netten. Zij nemen de beeltenis mee naar hun dorp en plaatsen het in de kerk. De andere dag zijn de vissers weer op dezelfde plaats aan het werk en vinden daar opnieuw het beeld. In totaliteit gebeurt dit driemaal. De vissers zien dit als een teken dat Onze-Lieve-Vrouw bij de vindplaats een kapel of kerk wil. Vervolgens gaan de vissers een kapel bouwen. In Lisputwege ontstaat een bedevaartsoord. Later wordt Lisputwege veranderd in Lissewege.

Vanaf het einde van de 12e eeuw zijn er bedevaarten, de pelgrims komen voor het mirakelbeeld van Maria: Onze-Lieve-Vrouw Bezoeking. De kerk, met het bekende beeld van Maria, wordt meer en meer een druk bezochte bedevaartplaats.

De grote abdijschuur is uit ±1275. De kerk is gebouwd in de periode 1225-1275, het is een bakstenen bouwwerk en kent een gotische stijl. De vierkante toren is gemaakt in de 2e helft van de 13e eeuw en meet zo’n 50 meter.

Lissewege was ooit een stopplaats op de bedevaartroute naar het Spaanse Santiago de Compostela. De pelgrims konden overnachten het Sint-Jakobshuis en het Spaniënhof.

Tijdens de Beeldenstorm, op 20 juli 1586, is de beeltenis van Maria vernield door de geuzen tijdens een grote brand. Grote herstellingen aan de kerk vinden plaats in de periode 1597-1616. In 1624 is het vernielde beeld vervangen door de lindehouten beeltenis van Maria. Dit beeld staat nu nog in de grote kerk. De herstelwerkzaamheden van de kerk beginnen in 1624, dit na enige tijd door overleggen en de vereiste goedkeuring en financiering door de aartshertogen Albrecht en Isabella. Albrecht VII van Oostenrijk (1559-1621) is landvoogd van de Zuidelijke, Spaanse Nederlanden (1595-1598) en de Habsburgse Nederlanden (1598-1621). Isabella Clara Eugenia van Spanje (1566-1633) is landvoogdes van de Zuidelijke, Spaanse Nederlanden (1598-1621), regentes van de Zuidelijke Nederlanden (1621-1633).

Ingrijpende restauratie van de kerk gebeurt in 1890-1912 onder leiding van Auguste Van Assche (1826-1907), Gents architect, publicist en restaurateur.

Sinds 1986 is de kerk een beschermd monument.

BEDEVAARTSOORD

Lissewege is een van de mooiere dorpen van Vlaanderen. Centraal in het dorp staat de Onze-Lieve-Vrouw-Bezoekingskerk. De bezoeking is de visitatie; het bezoek van Maria aan haar nicht Elisabeth. Het genadebeeld staat vlakbij het priesterkoor. Bij dit beeld branden veelal kaarsen.

deel van het mirakelbeeld in de kerk te Lissewege

In de enorme kerk hangt een schilderij uit 1652 met de bezoeking van Maria aan Elisabeth. Het is gemaakt door Jacob I van Oost (1603-1671), de beste barokschilder uit het Brugge van de 17e eeuw.

de bezoeking van Maria aan haar nicht Elisabeth in de kerk te Lissewege

Een ander, groot schilderij is dat met de Heilige Theresia van Avila. Zij wordt door Maria met een halssnoer getooid, terwijl apostelen toekijken. Leden van de Carmelorde reiken de lelie van zuiverheid aan en engelen brengen een rozenkrans. Het kunstwerk is uit de 18e eeuw en de schilder is onbekend.

Theresia van Avila met Maria, apostelen en engelen in de kerk te Lissewege

In de kerk staat ook een drieluik met onder andere Maria en Jezus op een ezel en Jozef voorop; het is de “Vlucht naar Egypte”.

De grote toeloop van pelgrims is niet meer, wel komen elke dag mensen Maria groeten en branden dagelijks vele kaarsjes.

BEREIKBAARHEID

Lissewege is een toeristisch dorp in West-Vlaanderen en is een deelgemeente van Brugge, gelegen op enkele kilometers van Blankenberge.

Adres van de kerk: Onder de Toren 1, 8380 Lissewege.

Actuele info is te verkrijgen via www.visitlissewege.be.

BELEVING

In het mooie Lissewege, met vele witte huizen, bezoek ik eerst de imposante kerk. De toren vind ik macht uitstralen en heeft daardoor in de verre omtrek groot aanzien. Ik hoor dat de vierkante toren 264 treden telt. Voor mij is dit nu niet te doen, want mijn longen piepen opvallend veel.

In de kerk vallen de grote zuilen van natuursteen op. Wat zijn dit dragers van veel gewicht!

Bij het wonderdadige beeld van Onze-Lieve-Vrouw van Lissewege steek ik enkele kaarsen aan en bid voor het welzijn van een paar vrienden. Wat is dit miraculeuze beeld mooi. Wat een veelzeggend, open gezicht van Maria! Maria kijkt met grote ogen naar de bezoeker. Moeder en Kind hebben blond haar. Maria heeft om het hoofd een witte sluier en draagt een goudkleurig kleed. Zij heeft haar Zoontje op de rechterarm en met de linkerhand houdt Zij het linkervoetje van het Kind vast. Ik hoor dat het Mariabeeld in de jaarlijkse Ommegang van Lissewege wordt meegedragen in een rococo-draagstoel vanuit de kerk naar de kapel Ter Doest, uit 1687, gelegen aan de Ter Doeststraat 6 in Lissewege. Dit vindt plaats op de eerste zondag van mei, zo hoor ik van de gids.

In de kerk zie ik schilderijen met vaak Maria, zoals de bezoeking van Haar aan nicht Elisabeth, waarbij ook de echtgenoot van Elisabeth eens is te zien. Vaak komt hij niet in beeld bij een afbeelding van de visitatie.

Een groot glas-in-loodraam toont de afbeelding van de gekroonde Maria. Bovenin zie ik staan “Sancta Maria” en onderaan het raam staat het woord Vlaanderen met een Vlaamse leeuw.

glas-in-loodraam in de kerk te Lissewege

Op de rondgang door Lissewege zie ik de oude, grote, voormalige herbergen van het Sint-Jakobshuis en het Spaniënhof. Hier hebben ontelbare pelgrims gegeten en geslapen. Wat een geschiedenis heeft Lissewege!